1 fase of 3 fase thuisbatterij: wat past bij jouw meterkast?
Bij jouw meterkast past een 1 fase thuisbatterij op elke aansluiting, en een 3 fase thuisbatterij alleen als je meterkast drie fasen heeft. Voor de meeste huishoudens is één fase genoeg, ook als er krachtstroom in de meterkast zit. Drie fasen worden pas interessant als je veel vermogen tegelijk vraagt of je hele woning op noodstroom wilt laten doordraaien.
In deze blog lees je hoe je jouw aansluiting herkent, wat er gebeurt als batterij en verbruik op verschillende fasen zitten en hoe je met plug-in systemen toch alle drie de fasen benut.
Wat is het verschil tussen een 1 fase en een 3 fase thuisbatterij?
Het verschil tussen een 1 fase en een 3 fase thuisbatterij zit in het aantal leidingen waarover de batterij stroom laadt en levert. Een 1 fase batterij gebruikt één fase van je huisinstallatie, een 3 fase batterij verdeelt het laden en ontladen over drie fasen tegelijk. De opslagcapaciteit in kWh staat daar los van: het verschil zit in het vermogen, de aansluiting die je nodig hebt en wat er bij stroomuitval blijft werken.
Elke thuisbatterij voor je woning valt in een van beide groepen. Een 1 fase thuisbatterij is eenvoudiger te installeren, maar zijn vermogen is begrensd door één fase die hij deelt met de rest van het huis. Een 3 fase thuisbatterij levert meer vermogen, maar vraagt een meterkast met drie fasen, een zwaardere omvormer en altijd een installateur. Je aansluiting is daarom het eerste filter: begin bij je eigen meterkast en kijk pas daarna naar het vermogen dat je nodig hebt.
Hoe zie je of je een 1 fase of 3 fase aansluiting hebt?
Je ziet of je een 1 fase of 3 fase aansluiting hebt aan drie onderdelen in je meterkast. Daarvoor hoef je niets open te schroeven of los te koppelen, want alles staat gewoon op de buitenkant van de onderdelen. Controleer het wel vóór je een thuisbatterij kiest, omdat je aansluiting bepaalt welke systemen voor jou in aanmerking komen. Let op deze drie punten:
- Hoofdschakelaar: een 2-polige hoofdschakelaar hoort bij één fase, een 4-polige bij drie fasen.
- Hoofdzekering: een opschrift als 1x25A of 1x35A staat voor één fase, 3x25A voor drie fasen.
- Slimme meter: toont het display of het typeplaatje alleen L1, dan heb je één fase; staan er L1, L2 en L3 of 3x230/400V, dan heb je drie fasen.
Twijfel je nog, dan vind je de aansluitwaarde van je adres ook bij je netbeheerder. Werk zelf nooit achter de hoofdschakelaar, want dat deel van de meterkast is voor een erkend installateur.
Kan een 1 fase thuisbatterij op een 3 fase aansluiting?
Ja, een 1 fase thuisbatterij kan op een 3 fase aansluiting. De batterij hangt dan op één van de drie fasen en levert zijn stroom via die fase aan je huisinstallatie. Dit is de gebruikelijke situatie bij thuisbatterijen die je zelf aansluit, want de Zendure- en Anker SOLIX-thuisbatterijen bij TechPunt zijn allemaal 1 fase systemen.
Dat dit goed werkt, komt door twee dingen: de manier waarop je slimme meter de fasen verrekent en de meter waarmee de batterij alle fasen in de gaten houdt.
De slimme meter verrekent alle fasen samen
De slimme meter verrekent alle fasen samen, dus je verliest geen stroom als de thuisbatterij op een andere fase zit dan je verbruik. Een Nederlandse slimme meter telt de drie fasen bij elkaar op en registreert alleen het saldo van je hele aansluiting.
Levert de batterij 800 watt op fase 1 terwijl de wasmachine 800 watt vraagt op fase 2, dan registreert de meter per saldo niets. Op het display zie je daarom ook geen tellers per fase, maar vier telwerken: levering en teruglevering, elk in een hoog en een laag tarief.
Een P1-meter of CT-klemmen meet alle drie de fasen
Een P1-meter of CT-klemmen meet alle drie de fasen, zodat de batterij weet hoeveel stroom je huis op dat moment vraagt. Een P1-meter leest de slimme meter uit en geeft het totaal van alle fasen door, en voor laden en ontladen op het saldo is dat voldoende.
CT-klemmen zitten om de fasedraden in de groepenkast en meten elke fase apart. Daarvoor zijn de Zendure Smart Meter 3CT met drie klemmen en de Anker SOLIX Smart Meter Gen 2 in de driefase-uitvoering met de Triple CT-kabelassemblage.
Je vindt beide meters tussen de accessoires voor je thuisbatterij. De meters zijn merkgebonden, dus kies de meter van hetzelfde merk als je batterij. CT-klemmen plaats je in de meterkast, laat dat dus over aan een installateur.
Waarom werkt een thuisbatterij met stekker altijd op één fase?
Een thuisbatterij met stekker werkt altijd op één fase, omdat elk stopcontact op één groep zit en elke groep op één fase. Een plug-in thuisbatterij die je zelf in het stopcontact steekt is daarmee altijd een 1 fase systeem, ook in een woning met drie fasen. Het vermogen hangt dan af van de groep: een gewone groep van 16 ampère kan ongeveer 3.680 watt aan, en die ruimte deel je met alles wat verder op die groep is aangesloten.
Wil je meer vermogen uit één unit halen, dan sluit een elektricien de batterij aan op een eigen groep. Dat levert tot 3.500 watt op bij de Anker SOLIX Solarbank Max AC en tot 4.000 watt bij de Zendure SolarFlow 4000 Mix-serie. Ook dan blijft het een 1 fase systeem. Hoe je dat aanpakt, lees je in de blog over thuisbatterij aansluiten.
Wanneer heb je een 3 fase thuisbatterij nodig?
Een 3 fase thuisbatterij heb je nodig in twee situaties: als één fase te weinig vermogen geeft voor wat je huis tegelijk vraagt, of als je de hele woning bij stroomuitval wilt laten doordraaien. Voor het opslaan van zonnestroom voor de avond is één fase bij de meeste huishoudens ruim voldoende.
Bij veel vermogen tegelijk door warmtepomp, laadpaal of inductie
Bij veel vermogen tegelijk door een warmtepomp, laadpaal of inductiekookplaat heb je een 3 fase thuisbatterij nodig, omdat één fase dan te krap wordt. Een aansluiting van 1x25 ampère levert in totaal ongeveer 5,7 kilowatt en 1x35 ampère ongeveer 8 kilowatt. Een 3x25 ampère aansluiting komt op ruim 17 kilowatt, verdeeld over drie fasen.
Draaien die apparaten tegelijk, dan loop je op één fase snel tegen de grens aan, zeker als de batterij op diezelfde fase laadt. Met een dynamisch energiecontract speelt hetzelfde: hoe meer vermogen de batterij heeft, hoe meer stroom hij in de goedkoopste uren opslaat.
Bij noodstroom voor de hele woning
Bij noodstroom voor de hele woning heb je op een 3 fase aansluiting een 3 fase systeem nodig, omdat alleen een systeem dat alle drie de fasen voedt de hele meterkast in de lucht houdt. Bij stroomuitval levert een batterij alleen stroom aan wat fysiek op zijn noodstroomvoorziening is aangesloten. Een enkele 1 fase batterij redt op drie fasen dan hooguit de apparaten op zijn eigen noodstroomuitgang.
Op een 1 fase aansluiting ligt dat anders. Daar kan één batterij met een automatische omschakelaar het hele huis overnemen, zoals de Anker SOLIX Solarbank Max AC met de Backup Auto-Switch. Die omschakelaar is alleen geschikt voor woningen met één fase. Welke modellen een noodstroomfunctie hebben, zie je bij de thuisbatterijen met noodstroom.
Hoe bouw je een 3 fase thuisbatterij op met plug-in systemen?
Je bouwt een 3 fase thuisbatterij op met plug-in systemen door meerdere 1 fase units over de drie fasen te verdelen. Daarvoor zijn twee routes:
- Losse units per fase: je plaatst twee of drie batterijen van hetzelfde merk op verschillende fasen en laat ze sturen op een meter die alle fasen ziet, mits het systeem meerdere units ondersteunt.
- Zendure PowerHub 3P: deze centrale hub koppelt drie SolarFlow Mix-units, één per fase, tot één systeem van maximaal 12 kilowatt continu en houdt bij stroomuitval alle drie de fasen in de lucht.
Beide opstellingen vragen om een installateur, omdat er in de meterkast gewerkt wordt en de belasting over de fasen in balans moet blijven. Een thuisbatterij vanaf 0,8 kilowatt meld je bovendien aan bij je netbeheerder. Wat daarbij komt kijken, lees je in de blog over thuisbatterij aanmelden.
Kies een thuisbatterij die past bij jouw aansluiting
Heb je één fase, dan kies je een 1 fase thuisbatterij en ben je klaar. Heb je drie fasen, dan begin je meestal ook met één unit en een meter die alle fasen ziet. Later breid je uit naar meerdere units of een PowerHub 3P, zodra je meer vermogen of volledige noodstroom nodig hebt.
Bij TechPunt vind je Zendure en Anker SOLIX met de bijpassende meters, verzonden vanuit ons eigen magazijn in Barneveld. Twijfel je over jouw meterkast, stel dan je vraag via telefoon, mail of WhatsApp.
